Geopark Łuk Mużakowa

W dniach 3-18 Listopada 2015, w Paryżu, odbyła się 38 sesja Ogólnej Konferencji UNESCO, która jest naczelnym organem tej organizacji. W jej trakcie Ogólna Konferencja ratyfikowała utworzenie nowego oznaczenia, dla dotychczasowych geoparków należących do sieci geoparków europejskich i światowych.

Jedynym w Polsce geoparkiem będącym od 17 września 2011 r. członkiem Sieci Geoparków Europejskich, jest transgraniczny polsko-niemiecki geopark Łuk Mużakowa. Geopark Łuk Mużakowa obejmuje, unikatową w skali europejskiej, u-kształtną strukturę geologiczną powstałą w efekcie działalności lodowców skandynawskich. Struktura geologiczna, którą zanjduje się w granicach geoparku, rozciąga się na terenie Polski, w powicie żarskim, gminach Łęknica, Trzebiel, Tuplice i Brody, oraz na ternie Niemiec w Brandenburgii i Saksonii.

Posiada ona charakterystyczne, dla obszarów zaburzeń lodowcowych, ułożenie warstw. Znajdujące się w jej obrębie pokłady węgli brunatnych i innych skał, ułożone są niemal pionowo budując zróżnicowane formy geologiczne. Płytkie położenie wyciśniętych pokładów węgla umożliwiało rozwój podziemnego i odkrywkowego górnictwa węgli brunatnych i kopalin towarzyszących, który trwał tutaj ponad 110 lat. Obecnie najbardziej widoczną pozostałością dawnej działalności górniczej i przetwórstwa kopalin są bardzo liczne w obszarze Łuku Mużakowa zbiorniki kwaśnych wód pokopalnianych. Tworzą one unikatowe w skali kraju pojezierze antropogeniczne, z którym związany jest specyficzne środowisko przyrodnicze.

Unikatowe fenomeny geologiczne prezentowane są w geoparku, po polskiej i niemieckiej stronie dzięki licznym ścieżkom geoturystycznym, z których najbardziej atrakcyjna jest ścieżka „Dawna kopalnia Babina”, znajdująca się pomiędzy Łęknicą i Nowymi Czaplami. Walory geologiczne obszaru są również udostępniane turystom w formie przewodników geologicznych i innych materiałów informacyjnych wydawanych przez Stowarzyszenie Geopark Łuk Mużakowa, które organizując liczne imprezy związane z edukacją geologiczną i turystyką, ściśle współpracuje z bliźniaczym stowarzyszeniem niemieckim.

W podsumowaniu informacji na temat geoparku warto zwracać szczególną uwagę na konieczność prawidłowej identyfikację geoparku, który znalazł się w zakresie programów UNESCO i ma prawo posługiwać się jego znakiem. Jest to szczególnie ważne z tego powodu, że w jego granicach znajduje się inny obiekt UNESCO wpisany na listę światowego dziedzictwa, jakim jest Park Mużakowski. Ponadto granice polskiej części geoparku pokrywają się z granicami Parku Krajobrazowego Łuk Mużakowa, którego domeną jest ochrona przyrody ożywionej. Cele i działania geoparku, parku krajobrazowego, jak i w części Parku Mużakowskiego są w wielu miejscach tożsame i organizacje zrządzające tymi obiektami ściśle ze sobą współpracują. Niestety te trzy rodzaje obiektów, z uwagi na podobne nazwy i położenie geograficzne są w powszechnym odbiorze bardzo często całkowicie mylone.

opracował:
Jacek Koźma,
Wiceprzewodniczący Stowarzyszenia Łuk Mużakowa


Łuk Mużakowa

Kliknij na miniaturkę, aby powiększyć zdjęcie.